Kort antwoord. Porto begon als een Romeinse buitenpost aan de Douro, het Portus Cale dat Portugal zijn naam gaf. De stad groeide met de rivierhandel, hield in 1832-1833 stand tegen een lang beleg en werd beroemd door port, die nog steeds rijpt in de kelders van Gaia, aan de overkant van het water.
Lichtshow, toren, fado, kelders en boottochten
Grotten van Cálem: Rondleiding in Interactief Museum & Wijnkelders + Wijnproeverij
4,5· 1.249 beoordelingen
vanaf € 22
Tickets en tours boeken →Hoe begon Porto?
Het begon aan de rivier. Vanaf de tweede eeuw voor Christus was hier een nederzetting, een buitenpost van de Romeinse Republiek, bekend onder de naam Portus Cale. De naam heeft Keltische en Latijnse wortels, en hij is ver gereisd: hij is de wortel van het woord Portugal. Bedenk de volgende keer dat je naar een kaart kijkt dat een land zijn naam kreeg van deze rivierhaven.
In de middeleeuwen had de stad een kathedraal. In 1108 stichtten Hendrik van Bourgondië en zijn vrouw een kapel op de plek waar de Sé staat. Aan het huidige gebouw werd begonnen in de tweede helft van de twaalfde eeuw, en er werd tot de zestiende eeuw aan gewerkt, dus elk deel heeft een andere leeftijd. Je ziet dat aan het romaanse roosvenster en aan de gotische kloostergang. Als je erdoorheen loopt, loop je door vier eeuwen bouwwerk.
Wat gebeurde er in 1415?
De stad stuurde een expeditie uit die de wereld veranderde. De verovering van Ceuta in 1415 werd vanuit Porto gelanceerd door prins Hendrik de Zeevaarder, en geldt als het begin van het Tijdperk van de Ontdekkingen. Vanaf die dag was Porto verbonden met het verhaal van de Portugese ontdekkingsreizen.
Waarom is Porto de onoverwonnen stad?
Omdat ze standhield. Tijdens de Liberale Oorlogen belegerden de absolutistische troepen Porto achttien maanden lang, in 1832 en 1833. De stad gaf zich niet over, en heet sindsdien de Cidade Invicta. Als iemand je vertelt dat Porto nooit toegeeft, heeft hij de geschiedenis aan zijn kant.
Hoe kwam de barok in de oude stad?
In de achttiende eeuw rezen een kerk en een toren boven de daken uit. Ze zijn het werk van Nicolau Nasoni, een Italiaanse architect en schilder, die de Clérigos-kerk en haar toren ontwierp. De bouw duurde van 1732 tot 1750, en de toren, met zijn trap aan de voorkant, werd halverwege de eeuw voltooid. Hij is 75,6 meter hoog. In 1736 voegde Nasoni ook een barokke loggia toe aan de zijgevel van de kathedraal, dus zijn hand is zichtbaar in twee van de herkenningspunten van de stad. Als je vandaag de toren beklimt, sta je op het werk van de Italiaan die de skyline veranderde.
Waarom maakte een drankje de stad beroemd?
Omdat de Engelsen er verliefd op werden. De wijnen uit het Douro-dal gingen op platbodemige boten, de rabelo’s, de rivier af naar Porto, een gewoonte die teruggaat tot de dertiende eeuw. In 1678 kochten Engelse kooplieden die de Douro bezochten de hele voorraad van een versterkte wijn die de abt van Lamego hun aanbood, en ze vonden hem heel aangenaam, zoet en zacht. In 1703 bracht het verdrag van Methuen lage belastingen op Portugese wijn in Engeland, en al in 1717 beheersten Engelse firma’s de handel vanuit Porto.
De wijn zelf wordt gemaakt door de gisting te stoppen met druivenbrandewijn. Daardoor blijft er natuurlijke suiker in zitten en stijgt het alcoholgehalte tot ongeveer 19-22 %. Dat kennen we nu als port.
Wat deed de regering in 1756?
Ze bakende de Douro-regio af, een van de eerste ter wereld die zo werd gedefinieerd. In 1756 werd de regio onder de markies van Pombal afgebakend en werd een compagnie opgericht om de kwaliteit hoog te houden. De regels bevielen niet iedereen: in 1757 was er een opstand tegen de compagnie, bekend als de Opstand van de Dronkaards, die hard werd neergeslagen. De opstand herinnert eraan dat er achter een beroemde wijn ook strijd zat.
Waarom Gaia?
Omdat Gaia in 1777 de officiële plek werd voor de opslag van port en de thuisbasis van de exporteurs die hem verkochten. Tot 1986 mocht de wijn alleen van daaruit worden geëxporteerd. Daarom hebben de grote huizen hun kelders nog steeds aan de oever tegenover de Ribeira. In de twintigste eeuw maakten de stuwdammen in de Douro een einde aan het vervoer van de wijn per boot, en werden de rabelo’s een levende herinnering. Een paar liggen nog op de rivier, en elk jaar op 24 juni varen ze een race voor het feest van São João.
En de bruggen?
De Maria Pia-brug ging open in 1877, de Dom Luís I in 1886, de Arrábida in 1963, de São João in 1991, de Freixo in 1995 en de Infante Dom Henrique in 2003. De Maria Pia-brug wordt in verband gebracht met het bedrijf van Gustave Eiffel, en de Dom Luís I met zijn voormalige partner Théophile Seyrig. In 1916 ging het station São Bento open, waarvan de tegels taferelen uit de Portugese geschiedenis vertellen. En in 1996 kwam het historische centrum van Porto, inclusief de Ribeira, op de Werelderfgoedlijst van UNESCO.
Hoe kan ik dit allemaal zien?
Je kunt door elk hoofdstuk lopen. Bezoek de kathedraal voor de middeleeuwen en de barok, beklim de Clérigos-toren voor de achttiende eeuw, en eindig in een kelder in Gaia voor het verhaal van port. Onze ticketgids zet de ervaringen op volgorde, en het plan voor een of twee dagen toont de route. Lees voor de kelders hoe je een tour kiest.





